Kinderen rouwen “anders”

Morele vorming “ik en jij”

Wilt u op een eigenwijze en zinvolle manier communiceren over “ik en jij” en opvoeding met behulp van een positief mensbeeld? Neem dan contact met ons op voor eventuele mogelijkheden.

LATER

De eerste rouwreacties bij kinderen komen vaak als de zaken thuis weer normaal draaien. Als er weer sprake is van enige rust. We noemen dit wel uitgestelde rouw. De eerste tijd na het overlijden van een dierbaar persoon is het een kwestie van overleven. Pas later komt de tijd om het verdriet echt te voelen. In het beeld van uitgestelde rouw past een egoïstische indruk: Wie brengt me nu naar zwemles?

IN STUKJES

Kinderen hebben meer tijd nodig dan een volwassene om het verlies van een dierbare volledig te integreren in hun leven. Ze hebben niet de capaciteit om de pijn in volle intensiteit toe te laten. Hierdoor lijkt een kind ogenschijnlijk onaangedaan door te gaan met de gebruikelijke bezigheden. Verdrietige momenten worden afgewisseld met bijvoorbeeld buiten voetballen of uitgaan.

HEFTIGE GEVOELENS

Kinderen gaan anders om met emoties. Ze zijn vaak explosief in vergelijking met een volwassene. Kinderen reageren vaak wel direct, maar kunnen zich soms moeilijk in woorden uiten. Creatieve uitingsvormen zijn hier van toegevoegde waarde.

REGRESSIE

Dit betekent een terugval op een eerdere ontwikkelingsfase, waarin de wereld te begrijpen en daarom veilig is. Het terug gaan naar een veilige periode helpt een kind om weer grip te krijgen op de nieuw ontstane situatie. Ook het vastklampen aan de overgebleven ouder past hierin. Kinderen zijn vaak bang om ook andere mensen waar ze van houden te verliezen.

NIET BIJZONDER WILLEN ZIJN

Kinderen willen niet anders zijn bij leeftijdgenoten en opvallen. Ze zijn bang voor afwijzing wanneer ze hun verdriet laten zien. Een begrijpende leerkracht, gezinsbegeleiding of het het ontmoeten van lotgenoten kan helpen

VOLWASSENEN BESCHERMEN

Volwassenen willen kinderen beschermen en omgekeerd willen kinderen volwassenen beschermen. Ze verstoppen daarom vaak hun eigen verdriet om ouders te sparen. Kinderen zijn bang, dat door hun eigen verdriet te laten zien, de ouder(s) ook weer verdrietig wordt. Belangrijk is te onderkennen dat kinderen lang niet altijd hun ervaringen met de buitenwereld delen.

IETS DOEN

Concreet uitdrukking geven aan het verlies met behulp van creatieve werkvormen kan helpen om beelden te leren verbinden aan de gebeurtenis en hoe hier mee te leren omgaan.

WAARHEID

Kinderen hebben een rijke fantasie. Vermijd daarom onbedoelde geheimzinnigheid. Betrek ze zo veel mogelijk bij alles. Geef veel informatie. De werkelijkheid kan afschuwelijk en moeilijk te begrijpen zijn, maar is altijd begrensd. Fantasie heeft geen grenzen en kan daardoor beangstigend zijn. Vertel daarom altijd de waarheid.

Onder Gezinsactiviteiten vindt u meer informatie over het begeleiden van kinderen en jongeren bij Hedera.

In: Het leven duurt een leven lang. Annet Weijers en Petra Penning (2003).